Investeren in integraliteit

1 april 2024

Integraal werken aan opgaven in de openbare ruimte biedt oplossingen met een grotere maatschappelijke én commerciële impact. In de praktijk blijkt het lastig om deze projecten ook integraal te financieren. Dit rapport biedt inzichten en instrumenten voor een geïntegreerde financiering.

Auteur(s)

Wiebe Oosterhoff, Jurgen van der Heijden en Helen Toxopeus

In samenwerking met

Gemeente Rotterdam ,

TNO

Universiteit Utrecht

De CityDeal Openbare Ruimte en Natuurverdubbelaars geven in dit rapport een overzicht van bestaande benaderingen en instrumenten voor geïntegreerde financiering van de openbare ruimte. En werken potentiële fondsstructuren uit die financiering van meervoudig rendabele bedrijfsmodellen mogelijk maken. Het rapport richt zich zowel op de financiering van werkzaamheden in de ondergrond als op financiering van de vergroeningsopgaven.

Om meerdere redenen is de financiering van meervoudige waardecreatie lastig:

Integraliteit zit niet verankerd in de werkwijze en cultuur;
De kostendragers zijn niet per definitie ook de baathouders;
Er is een veelvoud aan partijen en (commerciële) belangen;
De businesscase van integrale projecten is complexer dan enkelvoudige projecten;
De regeertermijn van vier jaar belemmert continuïteit/langjarige investeringen;
De kosten gaan voor de baat uit en (ondergrondse) projecten hebben verschillende termijnen.

Fondsvarianten

Er zijn verschillende fondsvarianten denkbaar. Welke variant van toepassing is, is afhankelijk van onder andere:

het ‘wat’. Bijvoorbeeld: wat zijn de directe en indirecte financiële baten en wat zijn de niet financiële montariseerbare baten?
het ‘wie’. Wie zijn mogelijke financiers?
het ‘hoe’. Bijvoorbeeld: hoe stroomt het geld, waar ligt het risico?

Dit rapport werkt verschillende mogelijke fondsen uit voor zowel investeringen in de ondergrond als in de groenopgave.